အေဳကာင္းအရာသိုႚ ေကဵာ္ဴဖတ္ရန္ ကူးသန္းဳကည့္႟ႁဴခင္းသိုႚ ေကဵာ္ဴဖတ္ရန္
အပိုင္းေတၾ
သီးသန္းပစၤည္းေတၾ
ကူသန္းဳကည့္႟ႁရန္
"ဒီမိုကေရစီ အဓိပၯၝယ္မႀာ . . . . . . ဴပည္သူႛအာဏာ ရႀင္းရႀင္းေလးပဲ။"
"အာဏာသံုးရပ္ လူထုပိုင္ . . . . . . စစ္တပ္နဲႛမဆိုင္ ႓မဲ႓မဲမႀတ္ဳက။"
 
မႀတ္တမ္းမႀတ္ရာ လုပ္ေဆာင္မႁ

ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖဆပလ)

ဴမန္မာ့ လၾတ္လပ္ေရး ဴပန္လည္ ရရႀိရန္ လူထုအား လမ္းႌၿန္ ဦးေဆာင္ ေပးခဲ့သည့့္ "ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖဆပလ)" အေဳကာင္း ဴဖစ္ပၝတယ္။


ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖဆပလ)


ဖဆပလ ဆုိသည္မႀာ ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဴပည္သူႛ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚ၏ အတုိေကာက္ အေခၞ ဴဖစ္သည္။ ဖဆပလကုိ ဗုိလ္ခဵႂပ္ ေအာင္ဆန္းက ဦးေဆာင္၍ ဖၾဲႚစည္း ခဲ့သည္။ ၁၉၄၄ ဳသဂုတ္လ အတၾင္း စဖၾဲႚစဥ္က ဖက္ဆစ္ တုိက္ဖဵက္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖတဖ) ဟူ၍ လည္းေကာင္း၊ ၁၉၄၅ ခုႎႀစ္ မတ္လ (၁) ရက္ေနႛမႀ (၃) ရက္ေနႛ အထိ ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေအာင္ဆန္း ေနအိမ္တၾင္ ကဵင္းပေသာ ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရး လ႖ိဝႀက္ အစည္းအေဝးက ဖတလကို ဖက္ဆစ္ တိုက္ဖဵက္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖတပလ) ဟု ေဴပာင္းလဲ ေခၞေဝၞသည္။ ၁၉၄၅ ခုႎႀစ္ ဒီဇင္ဘာလ (၂၆) ရက္ေနႛထုတ္ ဴမန္မာ့ အလင္း သတင္းစာတၾင္ ဖက္ဆစ္ တိုက္ဖဵက္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္အား အတိုေကာက္ အားဴဖင့္ ဖဆပလဟု ေခၞေဝၞ သံုးစၾဲရန္ ဴပန္တမ္း ထုတ္ခဲ့သည္။ ၁၉၄၆ ခုႎႀစ္ ဇန္နဝၝရီလ (၁၇) ရက္မႀ (၂၃) ရက္ေနႛ အထိ ကဵင္းပေသာ ဖဆပလ ညီလာခံ ႒ကီးတၾင္ ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖဆပလ)၊ Anti- Fascist People's Freedom League (AFPFL) ဟူေသာ အမည္ကို ခံယူရန္ အမဵား သေဘာတူ ဆံုးဴဖတ္ ခဲ့သည္။


ဖတပလတၾင္ ဗမာ့ တပ္မေတာ္၊ ဴပည္သူႚ အေရးေတာ္ပုံႎႀင့္ ကၾန္ဴမႃနစ္ ပၝတီတုိႚ ပၝဝင္ ခဲ့ဳကသည္။ ဖတပလကုိ ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရးႎႀင့္ လၾတ္လပ္ေရး အတၾက္ လ႖ႂိႚဝႀက္ ဖၾဲႚစည္း ခဲ့သည္။ မဟာမိတ္ တုိႚက ဖတပလကုိ Anti-Fascist Organization (AFO) ဟု ေခၞသည္။ ဖတပလ မႀပင္ ဦးေဆာင္၍ ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရး ကုိ ဆင္ႎၿဲ ခဲ့သည္။ ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရးႎႀင့္ ဒုတိယ ကမာၲစစ္ ႓ပီးဆုံး သၾားေသာ အခၝ ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး လုပ္ငန္းမဵား ကုိသာ ဆက္လက္ လုပ္ေဆာင္ရန္ လုိအပ္ ေသာေဳကာင့္ ဖတပလ ကုိ ဖက္ဆစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဴပည္သူႚ လၾတ္လပ္ေရး အဖၾဲႚခဵႂပ္ (ဖဆပလ) ဟု ေဴပာင္းလဲ ေခၞေဝၞ ဴပင္ဆင္ ဖၾဲႚစည္း ခဲ့သည္။ စစ္႓ပီး၍ ဖတပလကုိ ဖဆပလဟု အတိအလင္း ေဳကညာ၍ ဴပင္ဆင္ ဖၾဲႚစည္းေသာ အခၝ ဗုိလ္ခဵႂပ္ ေအာင္ဆန္းပင္ ဥကၠႉ ဴဖစ္လာသည္။ ဖဆပလတၾင္ တုိင္းရင္းသား အားလုံးႎႀင့္ လူထု လူတန္းစား အသီးသီး တုိႚလည္း ပၝဝင္ လာသည္။ ထုိႚေဳကာင့္ ဖဆပလသည္ စစ္႓ပီးစ ဴမန္မာ ႎုိင္ငံေရး သမုိင္းတၾင္ အမဵႂိးသား တပ္ေပၝင္းစု႒ကီး အဴဖစ္ ဗုိလ္ခဵႂပ္ ေအာင္ဆန္း၏ ဦးေဆာင္မႁ ေအာက္၌ ထင္ရႀား လာသည္။


ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေအာင္ဆန္း ဦးေဆာင္ေသာ ဖဆပလ၏ တုိက္ပၾဲ ဝင္မႁေဳကာင့္ အဂႆလိပ္ နယ္ခဵဲႚ အစုိးရ၏ စစ္အုပ္ခဵႂပ္ေရး ရပ္စဲ ခဲ့ရသည္။ ဖဆပလမႀ ႒ကီးမႀႃး၍ စကၠႃဴဖႃ အုပ္ခဵႂပ္ေရး ကန္ႚကၾက္ပဲၾမဵား ကဵင္းပ ခဲ့သည္။ ေနသူရိန္ လူထု အစည္းအေဝး ပၾဲႎႀင့္ အလယ္ပစၤယံ ညီလာခံ တုိႚဴဖင့္ လုံးဝ လၾတ္လပ္ေရး ခဵက္ခဵင္း ေပးရန္ ေတာင္းဆုိ ခဲ့သည္။ လူထု လႁပ္ရႀားမႁကုိ အေဴခခံ၍ လၾတ္လပ္ေရး ရယူရန္ ႒ကိႂးပမ္း ခဲ့သည္။ ထုိႚေဳကာင့္ ၁၉၄၆ ခုႎႀစ္ စက္တင္ဘာလတၾင္ ဗုိလ္ခဵႂပ္ ေအာင္ဆန္း ဦးေဆာင္ေသာ ဖဆပလ ဳကားဴဖတ္ အစုိးရကုိ ဖၾဲႚစည္း ႎုိင္ခဲ့သည္။ ထုိႚေနာက္ ေအာင္ဆန္း - အက္တလီ စာခဵႂပ္ ႎႀင့္ ႎု - အက္တလီ စာခဵႂပ္ မဵား ခဵႂပ္ဆုိ ႎုိင္ဴခင္း အားဴဖင့္ လၾတ္လပ္ေရးကုိ အရယူ ေပးခဲ့သည္။


ရံ သုံး ရံ


ငၝတုိႛအားလုံး ဝုိင္းလုိႛရံ
အဲန္အယ္(လ္)ဒီကုိ ဦးထိပ္ပန္၊

ငၝတုိႛအားလုံး ညီတဲ့အသံ
လၿတ္ေတာ္ေခၞရန္ ဝုိင္းလုိႛရံ၊

ငၝတုိႛအားလုံး တေယာက္မကဵန္
ေဒၞေအာင္ဆန္းစုဳကည္ကုိ ဝုိင္းလုိႛရံ၊

တုိႛေတၾညီညာ ဝုိင္းရံမႀ
ဴမန္ဴပည္သာယာ ေအးမည္ပ။

(သတင္းစာ ဆရာ႒ကီး 'ဟံသာဝတီ ဦးဝင္းတင္' ၏ "ရံသုံးရံ" အဆုိအမိန္ႛကုိ ကဗဵာအေနဴဖင့္ သီကုံး ေရးဖၾဲႚ တင္ဴပပၝသည္။)

ရန္ႎုိင္ထၾန္း
လၾတ္ေဴမာက္နယ္ေဴမ၊ ကုိရီးယား
 

Powered by Plone CMS, the Open Source Content Management System

ဒီကၾန္ရက္ဟာ ေအာက္က အဆင့္အတန္းေတၾအတုိင္း ကိုက္ညီတယ္