နန္းႌၾန္ႚေဆၾ

၁၂၈၅ ခု၊ ဝၝဆုိလဆန္း ၁၂ ရက္ (၂၄ - ၆ - ၁၉၂၃) တၾင္ ဴပည္ခ႟ိုင္ ဆင္႓မီးဆၾဲ႓မိႂႚ ရပ္သာ႟ၾာ၌ အဖ ဦးသက္၊ အမိ ေဒၞေ႟ၿဆုိင္တိုႚမႀ ေမၾးဖၾားခဲ့သည္။ အမည္ရင္း ဦးေအာင္သိန္း ဴဖစ္သည္။

ဆင္႓မီးဆၾဲ႓မိႂႚ မူလတန္းေကဵာင္း၊ သဲကုန္း႓မိႂႚ အလယ္တန္းေကဵာင္း၊ ပုတီးကုန္း႓မိႂႚ အထက္တန္းေကဵာင္း တိုႚတၾင္ တက္ေရာက္ ပညာ သင္ဳကားခဲ့သည္။ ၁၉၄၂ ခုႎႀစ္တၾင္ ဆယ္တန္း ေအာင္ဴမင္ခဲ့သည္။ ဒုတိယ ကမာၲစစ္ အတၾင္း ရန္ကုန္ ဆင္းလာ၍ ဂဵပန္ေကဵာင္း တက္ရင္း တရားေရး ဝန္႒ကီး ဌာနတၾင္ စာေရး လုပ္ခဲ့သည္။

ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရး ဴဖစ္ေသာ အခၝ ဆင္႓မီးဆၾဲ ဴပန္၍ အာရႀ လူငယ္ အစည္းအ႟ံုးတၾင္ ပၝဝင္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည္။

၁၉၄၈ - ၅၃ ခုႎႀစ္မဵား အတၾင္း ပထမ ဴပန္ဳကားေရး ဌာန၊ ဒုတိယ ႟ုပ္ရႀင္ႎႀင့္ ဴပဇတ္ ဌာနခၾဲ တုိႚတၾင္ ဴပစက္ဆရာ၊ ႟ုပ္ရႀင္အဖၾဲႚ အရာရႀိ၊ ၁၉၅၃ ခုႎႀစ္မႀ စ၍ ယဥ္ေကဵးမႁ ဝန္႒ကီး ဌာန၊ ယဥ္ေကဵးမႁ ဗိမာန္တၾင္ သုေတသနမႀႃး အဴဖစ္ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ခဲ့သည္။

၁၉၆၁ ခုႎႀစ္တၾင္ ေမတၨာ ေတးသံ ကဗဵာမဵား၊ ၁၉၇၈ ခုႎႀစ္တၾင္ စာဆုိမာန္ ကဗဵာမဵား စာအုပ္တုိႚကို ေရးသား ထုတ္ေဝခဲ့သည္။ လၿတ္ေတာ္မႀတ္တမ္း၊ ဴမန္မာမင္း အုပ္ခဵႂပ္ပံု စာတမ္း႒ကီး၊ ဦးကုလား ရာဇဝင္၊ ဆံုးမစာ ေပၝင္းခဵႂပ္႒ကီး၊ မုဒုလကၡဏာပဵိႂႚ၊ မဂႆလာေစတီ ေမာ္ကၾန္း၊ ဇယဒီသပဵိႂႚ၊ နဝရတ္ပဵိႂႚ၊ ေမာင္းေထာင္ ဦးေကဵာ္လႀ သံခဵိႂေပၝင္းခဵႂပ္ စာအုပ္မဵားကိုလည္း တည္းဴဖတ္ ထုတ္ေဝခဲ့သည္။

ဂီတ ဝၝသနာရႀင္ တဦး ဴဖစ္၍ ေခတ္ေဟာင္း၊ ေခတ္သစ္ ဂီတ ေဆာင္းပၝးမဵား၊ အတၪႂပၯတၨိ စာအုပ္မဵားကိုလည္း ေရးသား ဴပႂစုခဲ့သည္။ ႎိုင္ငံေရး သီခဵင္းမဵား စာတမ္း၊ ကုန္းေဘာင္ေခတ္ စာဆုိမဵား စာတမ္း၊ လက္ဝဲ ေနာ္ရထာႎႀင့္ လက္ဝဲ သုႎၬရ ရႀင္တမ္း၊ ဴမန္မာ့ ယဥ္ေကဵးမႁ စာတမ္းမဵားကို ေရးသား ဖတ္ဳကားခဲ့သည္။

မဟာဂီတ သီခဵင္း အဖၾင့္ (ပထမပိုင္းႎႀင့္ ဒုတိယပိုင္း) ကို ေရးသားခဲ့သည္။ မဟာဂီတ သမဥၦရီ အဖၾင့္ကဵမ္းကို ေရးခဲ့သည္။

အ႓ငိမ္းစား ယူ႓ပီးေသာ အခၝ သုေတသန စာတမ္းမဵား၊ ေဆာင္းပၝးမဵားကို နန္းႌၾန္ႛေဆၾ အမည္နဲႛ အဴပင္ 'သုခမိန္' ကေလာင္ အမည္ဴဖင့္လည္း ေရးသားသည္။ မေဟသီ၊ ေ႟ၿအဴမႂေတ၊ ႟ုပ္ရႀင္ ေတးကဗဵာ၊ ကလဵာ၊ လံုမေလး မဂၢဇင္းတိုႛတၾင္ အေရးမဵားသည္။

ဴမန္မာႎိုင္ငံ စာေရး ဆရာ အသင္း တၾဲဖက္ အတၾင္းေရးမႀႃး၊ ဴမန္မာႎိုင္ငံ စာေပ ဴပန္ႚပၾားေရး အသင္း အမႁေဆာင္ႎႀင့္ ဒုဥကၠႉ အဴဖစ္ ေဆာင္႟ၾက္ခဲ့သည္။

ဇနီးမႀာ သခင္မ ေဒၞလႀဳကည္ (စာေရး ဆရာမ ဳကည္ဦး) ဴဖစ္႓ပီး၊ သား ေမာင္ဝဏၧ၊ ေမာင္ေတဇႎႀင့္ ေမာင္သူရ (လူ႟ၾင္ေတာ္ ဇာဂနာ) တုိႚ သံုးေယာက္ ရႀိသည္။

၁၉၈၈ ခုႎႀစ္မႀာ ဴဖစ္ပၾားခဲ့တဲ့ ရႀစ္ေလးလံုး ဴပည္သူႛ အေရးေတာ္ပံု႒ကီးတၾင္ ဴပည္သူလူထု ေတာင္းဆိုခဵက္မဵားကို အဴခား စာေပ ပညာရႀင္မဵားနဲႛ ေထာက္ခံ ခဲ့သလို၊ စစ္တပ္မႀ ႎိုင္ငံေတာ္ အာဏာအရပ္ရပ္ကို ေသၾးထၾက္ သံယို သိမ္း႓ပီးေနာက္ ေပၞေပၝက္လာတဲ့ ေဒၞေအာင္ဆန္းစုဳကည္ ေခၝင္းေဆာင္တဲ့ အမဵိႂးသား ဒီမိုကေရစီ အဖၾဲႚခဵႂပ္ကို ေထာက္ခံခဲ့႓ပီး၊ ဒီမိုကေရစီ လိုလားသည့္ ေဟာေဴပာမႁမဵားေဳကာင့္ နဝတ/ နအဖ စစ္အာဏာရႀင္မဵားက စာေရးသား ထုတ္ေဝခၾင့္ ပိတ္ပင္ခဲ့သည္မႀာ ယေနႛတုိင္ ဴဖစ္သည္။

ရန္ကင္း၊ ၃ - ရက္ကၾက္၊ တုိက္ ၂၁၆/ အခန္း ၆ တၾင္ ေနထိုင္လဵက္ရႀိသည္။